ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

Δευτέρα 3 Φεβρουαρίου 2014

Εν Αθήναις...με την ΕΒΓΑ



Kάθε πρωϊ περνούσε από την γειτονιά ο γαλατάς με το ποδήλατο-καρότσι....
Άφηνε το γυάλινο μπουκάλι με το γάλα στο σκαλοπάτι της εξώπορτας
και έπαιρνε το άδειο.
Έριχνε και μια φωνή ο ΕΒΓΑΤΖΗΗΗΗΣ για να βγείς να το πάρεις....
Περνούσε κι άλλος γαλατάς με χύμα αυτός και σου το έβαζε στο κατσαρόλι
αφού το μετρούσε με την οκά....αυτός φώναζε ο γαλατάαααης.
Το χύμα αναγκαστικά έπρεπε να το βράσεις για σιγουριά οπότε άφηνε και μια πέτσα που σου έμενε γύρω από το στόμα.
Το παστεριωμένο της ΕΒΓΑ το ζέσταινες απλά...
Οι παλιοί τότε προτιμούσαν το χύμα γιατί ήταν παχύ όπως έλεγαν και χωρίς
συντηρητικά.
Αν ο γαλατάς έριχνε νερό για να αυξήσει τις οκάδες δεν το μάθαινες...
Οι στάνες δεν ήταν μακριά...στο Γαλάτσι και αλλού υπήρχαν για αρκετά χρόνια
και πρίν αρχίσει η ξέφρενη ανοικοδόμηση.
Τα ΕΒΓΑΤΖΙΔΙΚΑ τα εύρισκες σε όλες τις γειτονιές με το σήμα της εταιρείας
να υπάρχει παντού.
Ο μαγαζάτορας θα είχε και βοηθό για να μοιράζει τα μπουκάλια με το γάλα να καθαρίζει το μαγαζί να σερβίρει ....
Τα πρωϊνά οι εργένηδες κυρίως πήγαιναν να πιούν ένα ζεστό γάλα με ζάχαρη και λίγο καφέ βουτώντας καμμιά φρυγανιά.
Υπήρχαν στην βιτρίνα και ρυζόγαλα και κρέμες αλλά και καταϊφια με ίχνη από καρύδια και γαλακτομπούρεκα.
Το ΕΒΓΑΤΖΙΔΙΚΟ ήταν μια μικρή όαση για όλα τα βαλάντια....κέντρο συνάντησης
και με ΤΗΛΕΦΩΝΟ ΔΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟΝ με την δεύτερη  πινακίδα
ΠΑΡΑΚΑΛΩ  ΣΥΝΤΟΜΕΥΕΤΕ.
Σε μια γωνιά υπήρχε ένα σταντ με μπισκότα του ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ
στα τσίγκινα μεγάλα κουτιά ....έπαιρνες χύμα όσα ήθελες.
Τα βουτούσες το πρωϊ στο γάλα μαζί με τα δάχτυλα ....
Πάνω στον πάγκο γυάλινα μεγάλα βάζα με καραμέλες....
Τα παγωτά ήρθαν στην συνέχεια για να απογειώσουν την αγάπη σου
για αυτό το μαγαζί.

πίσω στα παλιά

Ο δρόμος με τους θησαυρούς


Από αρχαίους αμφορείς ως παλαιά χειρουργικά εργαλεία μπορεί να βρει κανείς στο Μοναστηράκι
Ο δρόμος με τους θησαυρούς


Για το Μοναστηράκι έχουν γραφεί πολλά και έχουν ειπωθεί ακόμη περισσότερα. Κάθε φορά όμως που το επισκέπτεται κανείς ανακαλύπτει κάτι που στην προηγούμενη βόλτα το είχε παραλείψει ή δεν του είχε δώσει τη δέουσα προσοχή. Εμείς επιχειρήσαμε μια βόλτα εξερευνώντας τα παλαιοπωλεία που βρίσκονται στην περιοχή.
Από το κέντρο της Αθήνας, σε λίγα λεπτά της ώρας, βρεθήκαμε μπροστά από τον σταθμό του ηλεκτρικού στο Μοναστηράκι. Από το σημείο αυτό ξεκινά η οδός Ηφαίστου, ο κεντρικότερος πεζόδρομος όπου βρίσκονται τα περισσότερα παλαιοπωλεία της περιοχής. Ανάμεσα στα καταστήματα που πωλούν τζιν και άλλα παρεμφερή είδη ρουχισμού στη δεξιά πλευρά του δρόμου βρίσκεται ένα πολύ μικρό κατάστημα που πωλεί μουσικά όργανα.
Ο ιδιοκτήτης του κ. Β. Κεβορκιάν, ένας συμπαθητικός ηλικιωμένος κύριος, μας προτρέπει να αγοράσουμε ένα μπουζούκι. Οπως μας εξηγεί, τα μουσικά όργανα που βρίσκονται στο μικροσκοπικό μακρόστενο κατάστημά του τα κατασκευάζει ο ίδιος. Στη θέση αυτή ο «κυρ Βασίλης» βρίσκεται εδώ και 50 χρόνια. «Είμαι από τους παλαιότερους σε αυτόν τον δρόμο»λέει με καμάρι.
Η κίνηση το απομεσήμερο είναι λιγοστή και οι τουρίστες ακόμη δεν έχουν κάνει την εμφάνισή τους στην πόλη. Αναμφίβολα αν κάποιος θέλει να ανακαλύψει τις ευκαιρίες που προσφέρει το Μοναστηράκι καλύτερα να αποφύγει να το επισκεφθεί το Σαββατοκύριακο, όπου η κίνηση είναι κατά πολύ αυξημένη και
 ο συνωστισμός μεγάλος.
Λίγα μέτρα παρακάτω, στον πεζόδρομο της Ηφαίστου, συναντάμε ένα από τα μεγαλύτερα παλαιοπωλεία της περιοχής με την επωνυμία «Ηφαιστος». Στο κατάστημα αυτό ο καταναλωτής μπορεί να βρει πολλά και ενδιαφέροντα παλαιά αντικείμενα. Στην είσοδό του πάνω από παλαιές πυξίδες και τιμόνια πλοίων δεσπόζει ένα τεράστιο μπαούλο. Ρωτάμε τον ιδιοκτήτη του καταστήματος κ. Δ. Μόσχο πού το βρήκε. «Το μπαούλο αυτό το ανακαλύψαμε στα χωριά της Β. Ηπείρου. Το χρησιμοποιούσαν για να βάζουν μέσα τα προικιά της νύφης».

Προχωρώντας στο εσωτερικό του καταστήματος η μια έκπληξη διαδέχεται την άλλη, όπως μια παλαιά λατέρνα που έχει μια ταμπέλα με το όνομα του κατασκευαστή στο μπροστινό μέρος της και ακριβώς από κάτω το όνομα της πόλης, «Constantinople», όπου κατασκευάστηκε στα μέσα του προηγούμενου αιώνα. Η αξία της είναι περίπου 1,5 εκατ. δραχμές. Βέβαια στο συγκεκριμένο κατάστημα μπορείτε να βρείτε και άλλα ενδιαφέροντα ήδη σε πιο προσιτές τιμές.
Δεκαπέντε μέτρα πιο κάτω σε μια στενή στοά βρίσκεται ο παράδεισος των βιβλιόφιλων, αφού σε ένα υπόγειο μέσα στη στοά μπορεί ο ενδιαφερόμενος να ανακαλύψει χιλιάδες σπάνιους τίτλους βιβλίων και ακόμη παλαιά περιοδικά και δίσκους γραμμοφώνου.
Στο νούμερο 26 του πεζόδρομου της Ηφαίστου και αφού κατεβείτε μερικά σκαλάκια θα αντικρίσετε μια ενδιαφέρουσα συλλογή από παλαιά αντικείμενα,
 στο παλαιοπωλείο του Φιλάρετου. Ο ιδιοκτήτης του κ. Τ. Τρίτσης λέει: «Στο κατάστημα αυτό έχουμε και αρχαία αντικείμενα, όπως αυτός ο ροδιακός αμφορέας». Οσο παράξενο και αν σας φαίνεται, στο Μοναστηράκι μπορεί κανείς να βρει και τέτοια αντικείμενα. Και μην πάει το μυαλό σας στο πονηρό. «Ολα τα αντικείμενα που έχουν ιστορική ή αρχαιολογική αξία», εξηγεί
 ο κ. Τρίτσης, «είναι δηλωμένα στην ειδική υπηρεσία αρχαιοτήτων του υπουργείου Πολιτισμού και ο αγοραστής υποχρεούται να δηλώνει κάθε αλλαγή στην ιδιοκτησία του κάθε αντικειμένου».
Στη συμβολή της Ηφαίστου με την Κυνέτου όσοι πεινούν επισκέπτονται το σουβλατζίδικο με την επωνυμία «Ελληνικό» και οι υπόλοιποι κατευθύνονται προς την ονομαστή πλατεία Αβησσυνίας, όπου επισκευάζονται και πωλούνται παλαιά έπιπλα.
Στο νούμερο 7, όπου βρίσκεται το παλαιοπωλείο του κ. Βλάχου, ανάμεσα στα άλλα μπορείτε να βρείτε ακόμη και χειρουργικά εργαλεία που χρησιμοποιούνταν στα νοσοκομεία στις αρχές του αιώνα. Στο τέρμα της Ηφαίστου συναντάμε το καφενείο με την επωνυμία «Το Χάνι του Οθωνα» ­ ευκαιρία για έναν καφέ. Στρίβουμε δεξιά και βγαίνουμε στην Αδριανού, η οποία βρίσκεται διπλά στον αρχαιολογικό χώρο της Αθηναϊκής Αγοράς, ενώ στην αριστερή πλευρά της έχει μια σειρά από καφετέριες και εστιατόρια. Η Αδριανού μας οδηγεί και πάλι στον σταθμό του ηλεκτρικού.
Οι ευκαιρίες που μπορεί να βρει κάποιος στο Μοναστηράκι είναι πολλές και σε ορισμένες περιπτώσεις μοναδικές. Η βόλτα φθάνει στο τέλος της, όχι όμως και
 η περιπλάνηση, η οποία ενδεχομένως την επόμενη φορά αποκαλύψει ένα διαφορετικό πρόσωπο από αυτό που περιγράψαμε.

Garage στην Αθήνα του μεσοπολέμου

Mε τη σταδιακή διάδοση του αυτοκινήτου στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια του μεσοπολέμου, δημιουργήθηκαν νέες ανάγκες, τις οποίες ήρθαν να καλύψουν νέες επιχειρηματικές δραστηριότητες.Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, εντάσσονταν και οι σταθμοί αυτοκινήτων ή αλλιώς, γκαράζ.Διάφοροι τέτοιοι σταθμοί έκαναν την εμφάνισή τους από νωρίς στη πρωτεύουσα. Το πρώτο γκαράζ που ιδρύθηκε, θεωρείται αυτό του Ευστάθιου Σαρδέλη στη Πανεπιστημίου 47, χωρίς όμως να είναι γνωστό το πότε ακριβώς Το 1924 κάνει την εμφάνισή του ένα νέο "μέγα" γκαράζ, των Αδελφών Μηλά, επί της οδού Καρόλου 28. Βέβαια, αυτά δεν ήταν τα μοναδικά.Όμως, εκτός από τη φύλαξη των αυτοκινήτων, σκοπός των γκαράζ ήταν να προσφέρουν και άλλες υπηρεσίες, όπως το πλύσιμο ή η λίπανση του οχήματος.Οι απαιτήσεις, πάντως, για τη κάλυψη των ολοένα και αυξανόμενων αναγκών κάνει απαραίτητη την ύπαρξη νέων σύγχρονων γκαράζ στην Αθήνα.Τη καλύτερη απάντηση έρχεται να δώσει ο σταθμός αυτοκινήτων των Αδελφών Απέργη.Ο σταθμός αυτός δεν ήταν μόνο ένα μεγάλο σε κλίμακα γκαράζ, αλλά διέθετε και τον πλέον σύγχρονο εξοπλισμό, ενώ αποτελούσε και ένα μοντέρνο αρχιτεκτονικά κτίριο. Κατασκευάστηκε τη περίοδο 1936-1938 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Ρένου Κουτσούρη, επί της οδού Κανάρη 3 στο Κολωνάκι.Το επταώροφο γκαράζ, είχε χωρητικότητα 150 αυτοκινήτων. Στο ισόγειο υπήρχε μια περιστροφική  πλατφόρμα για την μετακίνηση των οχημάτων, με δυνατότητα εφοδιασμού καυσίμων από τέσσερις αντλίες ή λίπανσης. Στο υπόγειο υπήρχε ολοκληρωμένη μονάδα συντήρησης, ενώ γινόταν και καθαρισμός με αντλία υψηλής πίεσης. Υδραυλικοί ανυψωτήρες έδιναν τη δυνατότητα για πλύσιμο και κάτω από το αυτοκίνητο, ενώ υπήρχε και εξοπλισμός για καθαρισμό στο εσωτερικό του.Η φροντίδα του οχήματος έφτανε μέχρι στην αφαίρεση των υπολειμμάτων και των ακαθαρσιών από τη βαλβολίνη στο κιβώτιο ταχυτήτων, με ειδικό απορροφητικό μηχάνημα. Φυσικά, γίνονταν και άλλες εργασίες όπως, ο έλεγχος της πίεσης των ελαστικών ή η αλλαγή αυτών καθώς και ευθυγράμμιση.Όμως και η διαδικασία της φύλαξης των αυτοκινήτων γινόταν με σύγχρονο τρόπο. Δύο ανελκυστήρες αλλά και ειδικοί μεταφορείς φρόντιζαν για τη μετακίνηση τους σε κάθε όροφο. Επιπλέον, σε όλα τα επίπεδα του σταθμού, υπήρχαν εσωτερικά τηλέφωνα και θέρμανση.

Ο σταθμός αυτοκινήτων των Αδελφών Απέργη στην οδό Κανάρη 3. (1938) 


Διαφήμιση του υπερσύγχρονου εκείνη την εποχή, επταώροφου γκαράζ των Αδελφών Απέργη.

Απεβίωσε ο βραβευμένος με Όσκαρ ηθοποιός, Μαξιμίλιαν Σελ

"Έφυγε" ο Μαξιμίλιαν Σελ



Απεβίωσε ο βραβευμένος με Όσκαρ ηθοποιός, Μαξιμίλιαν Σελ

ΑΜΠΕ
ΕΤΙΚΕΤΕΣ:
Ο αυστριακός ηθοποιός Μαξιμίλιαν Σελ, βραβευμένος με Όσκαρ Α' Ανδρικού Ρόλου το 1961 για την ερμηνεία του στην ταινία "Τα απόρρητα της Νυρεμβέργης" πέθανε σε ηλικία 83 ετών από "επιπλοκές σοβαρής και ξαφνικής νόσου", ανακοίνωσε σήμερα η εκπρόσωπός του Πατρίτσια Μπαουμπάουερ.
Ο ηθοποιός ασθένησε ξαφνικά στις 18 Ιανουαρίου ενώ βρισκόταν στη δυτική Αυστρία όπου μετείχε σε γυρίσματα για το γερμανικό τηλεοπτικό δίκτυο ZDF, μετέδωσε το αυστριακό πρακτορείο ειδήσεων APA, το οποίο είχε μεταδώσει νωρίτερα ότι ο ηθοποιός κατέληξε τις πρώτες πρωινές ώρες σήμερα σε κλινική του Ινσμπρουκ.
Πρόσφατα είχε βγει από κλινική όπου νοσηλευόταν επί δέκα ημέρες με πνευμονία.
Ο Μαξιμίλιαν Σελ γεννήθηκε στη Βιένη και έζησε εξόριστος με τους γονείς του στην Ελβετία μετά την προσάρτηση της Αυστρίας στη ναζιστική Γερμανία το 1938. Μετά τον πόλεμο επέστρεψε στην Αυστρία. Ανήκε στους ευρωπαίους ηθοποιούς που πέτυχαν στο Χόλιγουντ.
Το 1961 τιμήθηκε με το Όσκαρ Α' Ανδρικού Ρόλου υποδυόμενος τον δικηγόρο ενός ναζί εγκληματία πολέμου στην ταινία του Στάνλεϊ Κράμερ "Τα απόρρητα της Νυρεμβέργης". Έπαιξε δίπλα στη Μάρλεν Ντίντριχ, τον Μπαρτ Λάνκαστερ, τον Σπένσερ Τρέισι, τον Ρίτσαρντ Γουίντμαρκ.
Επί μακρόν στη σκιά της μεγαλύτερης αδελφής του Μαρία Σελ η οποία έκανε καριέρα στο Χόλιγουντ, ο Μαξιμίλιαν έκανε το ντεμπούτο του στο θέατρο στη Βασιλεία, σε ηλικία 23 ετών. Έμεινε πιστός στο σανίδι παίζοντας κυρίως τα τελευταία χρόνια στη Νέα Υόρκη, το 2000 μια θεατρική διασκευή "Των απορρήτων της Νυρεμβέργης" και στο Λονδίνο το 2006 σε σκηνοθεσία του Ρόμπερτ 'Ολτμαν θεατρικό έργο του Αρθουρ Μίλερ.
Στον κινηματογράφο η καριέρα του στο Χόλιγουντ άρχισε το 1958 σε ηλικία 28 ετών, δίπλα στο Μάρλον Μπράντο, ενώ μετείχε και σε μεγάλες παραγωγές όπως το Τopkapi (1964).
Ο Σελ γοήτευσε και το κοινό της όπερας με τη σκηνοθεσία του, κυρίως στο Λος Άντζελες, ύστερα από πρόσκληση του Πλάθιντο Ντομίνγκο για τον "Λόενγκριν" του Ρίχαρντ Βάγκνερ (2001) και τον "Ιππότη με το Ρόδο" του Ρίχαρντ Στράους (2005).

http://www.kathimerini.gr/751796/article/epikairothta/kosmos/apeviwse-o-vraveymenos-me-oskar-h8opoios-ma3imilian-sel

Εν Αθήναις....δεν ήταν μόνον το Σύνταγμα και η Ομόνοια




H Αθήνα δεν ήταν μόνο το Κέντρο...το Σύνταγμα...η Ομόνοια με τα  στέκια ....
τα ραντεβού στου Μπακάκου στο Κοτοπούλη 
Υπήρχαν και οι  γειτονιές τα Πατήσια...η Κυψέλη...η Νέα Ιωνία ...οι πλατείες Αμερικής....Κολιάτσου...Βικτωρίας....πρίν τα κλουβιά (πολυκατοικίες) κάνουν την εμφάνιση τους.
Λαϊκές γειτονιές με τις μοδιστρούλες τις κομμωτριούλες που δούλευαν στα σπίτια τους αλλά και πήγαιναν και... κατ΄οίκον.
Στην Νέα Ιωνία μαζεμένοι πρόσφυγες στα μικρά ασπρισμένα σπιτάκια με τις κεντητές με βελονάκι κουρτίνες... με τις γλάστρες 
να κάθονται έξω στα σκαλάκια να σε χαιρετούν όταν περνούσες και αν κοντοστεκόσουνα σου προσέφεραν και γλυκό κουταλιού αλλά και σε περνούσαν μέσα για να δείς τις χαμένες πατρίδες
στα κάδρα που είχαν στον τοίχο κοντά στα εικονίσματα με τις ημερομηνίες γέννησης
των παιδιών τους στο πίσω μέρος.
Δούλευε κοσμάκης εκεί στα εργοστάσια...οικογένεια ολόκληρη μαζί...
Φτωχομάνα την έλεγαν...είχε μαγαζάκια για μεροκαματιάρηδες που έδιναν
και με δόσεις...τεφτέρι.
Το Μαρούσι τότε ήταν εξοχή με μικρά σπίτια με περιβόλια...
Δύσκολα αποφάσιζε  κάποιος να αγοράσει εκεί οικόπεδο...τέρμα Θεού όπως έλεγαν...
Θα σε φάνε οι λύκοι....
Ο κόσμος τότε περπατούσε ...αραιή η συγκοινωνία αλλά και έξοδο ...έφευγαν νωρίς
από το σπίτι από την Κυψέλη...από τα Πατήσια για την δουλειά τους στο Κέντρο της Αθήνας.
Άκουγες σε επίσκεψη μιας οικογένειας σε φιλικό ή συγγενικό σπίτι να λέει ο πατέρας....
"...να πηγαίνουμε γιατί έχουμε και δρόμο..." και υπήρχε και αρκετός χωματόδρομος
στο δρομολόγιο.
Στα προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας όλοι οι ένοικοι μια οικογένεια.
Ανέβαινες τις πεντακάθαρες σκάλες για να επισκεφθείς τον συγγενή σου
και σε χαιρετούσαν με καλοσύνη όσοι σε συναντούσαν.
Αυτές οι μυρουδιές από τις κουζίνες τους αξέχαστες...έβλεπαν παιδί
και το φίλευαν ότι είχαν...και πάντα είχαν.

πίσω στα παλιάhttp://pisostapalia.blogspot.gr/2014/02/blog-post_1586.html

Εν Αθήναις....οι γνωριμίες της αγοράς

Εν Αθήναις....οι γνωριμίες της αγοράς



Παλιά στην στάση στην αφετηρία στον σταθμό του ηλεκτρικού τα πρωϊνά
συναντούσες σχεδόν τους ίδιους ανθρώπους τις ίδιες ώρες....
Πήγαιναν στις δουλειές τους ....
Στην αρχή καλημέρα και γειά σας και στην συνέχεια γνωριμίες...φιλίες
και ανταλλαγές επισκέψεων στα σπίτια.
Έβλεπες υπαλλήλους γνωστών καταστημάτων του Κέντρου της Αθήνας
άψογα ντυμένους λόγω του αντικειμένου της εργασίας τους.
Τα μεγάλα επώνυμα καταστήματα εκείνων των χρόνων είχαν απαιτήσεις
από το προσωπικό τους .
Τα ρούχα της δουλειάς τους ήταν περίπου σαν στολές....
Απαραίτητο εφόδιο εκτός από την εμφάνιση η ευγένεια και η υπομονή.
Η τελευταία έπρεπε να είναι μεγάλη....
Τα πρωϊνά στην διαδρομή συζητούσες τα συμβάντα της προηγούμενης
ημέρας και άκουγες άλλα.
Ένας που δούλευε σε μαγαζί με γυναικεία υφάσματα έλεγε τον πόνο του
για τα πόσα τόπια κατέβαζε και ανέβαζε καθημερινά από το ράφι.
Άλλος σε γυναικεία υποδήματα για τα αμέτρητα σκυψίματα στις δοκιμές...
Έφτανες στην Ομόνοια χωρίς να το καταλάβεις και το βράδυ στην επιστροφή
μπορεί να πετύχαινες τα ίδια πρόσωπα .
Οι υπάλληλοι στα μεγάλα μαγαζιά αλλά και σε άλλα μικρότερα έμπαιναν
παιδιά και έφευγαν με σύνταξη.
Ο ένας βοηθούσε τον άλλο στην αγορά....
Αν ήθελες κάτι να αγοράσεις πήγαινες στο μαγαζί που δούλευε ο φίλος
για να έχεις καλή έκπτωση....είχες μέσον δηλαδή.
Και άκουγες στην γειτονιά....
"...θέλω παπούτσια έχεις γνωστό;"
"....θα πάς στο τάδε μαγαζί στην Σταδίου και θα ζητήσεις τον δείνα
και θα του πείς ότι σε στέλνω εγώ..."
Οι γνωριμίες στην αγορά έπαιζαν παντού....
Ο χασάπης πήγαινε στο μαγαζί  με την ματωμένη ποδιά για να αγοράσει
παπούτσια και ο υπάλληλος σε αυτόν για κρέας.
Υπήρχε η σιγουριά της γνωριμίας.

πίσω στα παλιά

Μ αυτά μεγαλώσαμε.Ο Μικρός Ήρως

http://www.mikros-iros.gr/index1.htm

lhttps://www.facebook.com/MikrosHrws

Ο Μικρός Ήρως [Ελλάδα], 1953-1968

πηγή



Ο "Μικρός Ήρως" υπήρξε το σημαντικότερο εικονογραφημένο ανάγνωσμα της μεταπολεμικής Ελλάδας. Συγγραφέας των ιστοριών του ήταν ο Στέλιος Ανεμοδούρας, ενώ τα σκίτσα φτιάχνονταν από τονΒύρωνα Απτόσογλου. Το περιοδικό κυκλοφορούσε σε εβδομαδιαία βάση, μεταξύ 1953 και 1968, οπότε και η κυκλοφορία του διακόπηκε εξαιτίας της λογοκρισίας του δικτατορικού καθεστώτος.

Στον "Μικρό Ήρωα" περιγράφονται με τον πιο γλαφυρό τρόπο οι περιπέτειες τριών ηρωϊκών Ελληνόπουλων (του Γιώργου Θαλάσση, της Κατερίνας και του "Σπίθα") κατά τη διάρκεια της Κατοχής και του αγώνα τους απέναντι σε Γερμανούς, Ιταλούς και Βουλγάρους φασίστες.



Το περιοδικό αγαπήθηκε όσο κανένα άλλο από την πρώτη μεταπολεμική γενιά. Η κυκλοφορία του, λίγα μόλις χρόνια μετά τη λήξη του Β' Παγκόσμιου Πολέμου, ήταν μια προσπάθεια να αμβλυνθούν οι οδυνηρές συνέπειες των γεγονότων της δεκαετίας του 1940: του πολέμου, της Κατοχής και του Εμφυλίου. 

Ένας από τους λόγους που ο Μικρός Ήρωας λατρεύθηκε από όλες τις ηλικίες, οφειλόταν στο ότι ο συγγραφέας δεν έκανε χρήση υψηλών λογοτεχνικών εκφράσεων, όσο μιας λιτής και κατανοητής γλώσσας. Επίσης απέφευγε συστηματικά διχαστικές αναφορές, ούτως ώστε να επιτύχει την ανάδειξη ενός νέου αισθήματος εθνικής υπερηφάνειας και ενότητας, κάτι που πιστευόταν ότι είχε τόσο ανάγκη η "φουρνιά" των νεαρών κυρίως αναγνωστών εκείνη τη δύσκολη εποχή.


Το θρυλικό παραλογοτεχνικό περιοδικό που μεγάλωσε γενιές και γενιές επανεκδόθηκε αρκετές φορές, είτε υπό μορφή ολοκληρωμένου κόμικ πλήρους εικογράφησης (1968-1971), είτε υπό μορφή εικονογραφημένου κειμένου με εικόνες (1975), είτε υπό μορφή συλλεκτικών τόμων (1986).

Ο Γιώργος Θαλάσσης αντιπροσωπεύει τον μυθοποιημένο ιδεότυπο του αγωνιστή της ελευθερίας που ρίχνεται στον κίνδυνο για το κοινό καλό. Στο πρόσωπο αυτού και των φίλων του συνοψίζεται η αντίσταση των εφήβων και νεολαίων, από αυτούς που κατά χιλιάδες πύκνωσαν τις τάξεις των αντιστασιακών κινημάτων της περιόδου της Κατοχής, με πιο τρανταχτό παράδειγμα την ΕΠΟΝ. 


Βέβαια, επειδή οι ιστορίες του Μικρού Ήρωα διαδραματίζονται κατ' εξοχήν στο αστικό τοπίο της Αθήνας, μας παραπέμπουν περισσότερο στη νεολαία της ΠΕΑΝ, τη θρυλική οργάνωση αστικού-φιλελεύθερου προσανατολισμού, που έμεινε στην ιστορία για τα σαμποτάζ κατά εχθρικών στόχων, με αποκορύφωση την ανατίναξη της ναζιστικής ο ΕΣΠΟ στην Ομόνοια, στις 26/9/1942. 

Οι νεολαίοι των Ανεμοδούρα και Απτόσογλου, μας θυμίζουν την περίφημη γενιά της δεκαετίας του '20, που χειραφετήθηκε, κοινωνικοποιήθηκε και ανδρώθηκε μέσα από τις περιπέτειες της Κατοχής και της Αντίστασης. Η δράση τους, στα πανεπιστήμια, στις διαδηλώσεις και στις επικίνδυνες επιχειρήσεις κατά των κατακτητών, μυθοποιήθηκε και ενέπνευσε θρύλους σαν αυτούς του "Μικρού Ήρωα". 



Ο Γιώργος Θαλάσσης παραπέμπει περισσότερο στο πρότυπο του "νεαρού τιμωρού και εκδικητή", από εκείνους που μας έχει συνηθίσει η αμερικανική σκηνή κόμικς. Μόνο που, στην περίπτωση της Ελλάδας, το πρότυπο αυτό δεν ήταν ιδεατό, αλλά πραγματικό. Από τα νεολαιΐστικα ταράτσα-πάρτυ της κατοχικής Αθήνας, μέχρι την καθημερινή αντιστασιακή δράση και τα εκτελεστικά αποσπάσματα των Γερμανών, οι χιλιάδες "μικροί ήρωες" της ελληνικής πρωτεύουσας πότισαν με τον ιδρώτα και το αίμα τους το δέντρο της ελευθερίας -μιας ελευθερίας που "κάηκε" αμέσως μετά στις φλόγες του εμφύλιου διχασμού και σπαραγμού.

Την εποχή που άρχισε να κυκλοφορεί ο "Μικρός Ήρως", έντονη ήταν στην ελληνική κοινωνία -ανεξαρτήτως τάξεων και παρατάξεων- η ανάγκη για κοινωνική δικαιοσύνη, μια δικαιοσύνη που δεν έφτασε ποτέ. Οι χάρτινοι ήρωες προέβαλλαν τις αξίες που βρίσκονταν σε προτεραιότητα για τη μεγάλη μάζα του λαού, όπως η αλληλεγγύη, η εθνική συμφιλίωση, η αγάπη για την ελευθερία και την πατρίδα, το μίσος κατά της τυρρανίας και η ανθρώπινη αξιοπρέπεια. 




Επιλεγμένα αποσπάσματα
από τα τεύχη του "Μικρού Ήρωα"


α. Ο ΟΡΚΟΣ ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΗ.
(τεύχος 1: "Ελεύθερος Σκλάβος", σελ.9)

Πάνω στο άψυχο σώμα Έλληνα πατριώτη ο Γιώργος Θαλάσσης δίνει όρκο, ότι από εκείνη τη στιγμή, θα πολεμά ασταμάτητα για την απελευθέρωση της πατρίδας του. Τον όρκο, εκείνο τον ανακάλεσε στο νου του, στις λίγες φορές που λιποψύχησε.

"Εγώ, ο Γιώργος Θαλάσσης ορκίζομαι να αφιερώσω τη ζωή μου στην υπηρεσία της πατρίδας μου! Ορκίζομαι να κάνω ό,τι μπορέσω για να προστατεύσω τους συμπατριώτες μου από τους απάνθρωπους τυράννους, ορκίζομαι να πολεμήσω εναντίον των βαρβάρων επιδρομέων, ώσπου να δω την Ελλάδα ελεύθερη και ευτυχισμένη!"


β. Από το τεύχος 1: "Ελεύθερος Σκλάβος", σελ. 1-2

Οι πρώτες παράγραφοι του αναγνώσματος, που δίνουν το στίγμα της εποχής.

" Είναι νύχτα. Μια ξάστερη γλυκιά ανοιξιάτικη νύχτα. Χιλιάδες ασημένια άστρα τρεμοπαίζουν γλυκά πάνω από την κοιμισμένη Αθήνα, σαν να προκαλούν τους κατοίκους της να βγουν έξω και να χαρούν την ομορφιά της νύχτας.
Μα οι κάτοικοι της Αθήνας δεν βγαίνουν από τα σπίτια τους. Ξέρουν ότι μέσα στη γλυκιά νύχτα παραμονεύει ο θάνατος!
Δεν είναι ελεύθεροι! Είναι σκλάβοι που στενάζουν κάτω από τη μπότα του σκληρού Γερμανού και το μαστίγιο του νικημένου Ιταλού!
Είναι κλεισμένοι στα σπίτια τους και περιμένουν. Περιμένουν με αγωνία μήπως ακούσουν το χτύπημα του θανάτου, το χτύπημα των Γερμανών στην πόρτα τους!
Και περιμένουν με λαχτάρα τη Μεγάλη Στιγμή όταν πίσω από τα μαύρα σύννεφα της σκλαβιάς θα ξεπηδήσει ο ήλιος της Ελευθερίας…".

γ. Από το τεύχος 120: "Ο Εφιάλτης πρόδωσε", σελ. 3-4

Το επεισόδιο αναφέρεται στο μεγάλο μπλόκο των Γερμανών και των ευζωνικών ταγμάτων Ασφαλείας στην Καλλιθέα τον Αύγουστο του '44.

"…Το σκοτάδι που τυλίγει την Καλλιθέα, το μεγάλο προάστιο της Αθήνας είναι γεμάτο τρόμο και φρίκη. Ολόκληρη η Καλλιθέα.
Από τον Ιλισσό έως τη λεωφόρο Συγγρού και από τα Σφαγεία έως τις Τζιτζιφιές είναι ζωσμένη από ισχυρές μονάδες Γερμανών και Ιταλών στρατιωτών και από πολυάριθμους πράκτορες του τυράννου. Μεγάλα αυτοκίνητα φορτωμένα πάνοπλους στρατιώτες κυκλοφορούν στους δρόμους και τα μεγάφωνα μεταδίδουν διαταγές στους τρομαγμένους κατοίκους. ''Προσοχή… Προσοχή!..
Όλοι οι άντρες από ηλικίας δεκαέξι ετών και πάνω να συγκεντρωθούν στην κεντρική πλατεία!. Όσοι δεν υπακούσουν θα τουφεκισθούν επί τόπου, χωρίς καμία διαδικασία!'' Μέσα στα σπίτια, μητέρες και γυναίκες δακρύζουν και αγκαλιάζουν με λαχτάρα τους άντρες τους και τα παιδιά τους. Ξέρουν τι θα πει γερμανικό μπλόκο. Ξέρουν ότι πολλοί από εκείνους που θα πάνε στην πλατεία δεν θα γυρίσουν στα σπίτια τους.

Σπαραχτικές σκηνές αποχωρισμού διαδραματίζονται μέσα σε όλα σχεδόν τα σπίτια και οι άντρες από δεκαέξι χρονών και πάνω βγαίνουν στους δρόμους και κατευθύνονται προς την κεντρική πλατεία, όπου έχει κιόλας εγκατασταθεί μια ισχυρή δύναμη των γερμανικών Ταγμάτων Εφόδου, των τρομερών Ες-Ες.

Στην πλατεία οι Έλληνες παρατάσσονται σε μια ατέλειωτη γραμμή κάτω από την απειλή των αυτομάτων και περιμένουν. Περιμένουν με καρτερία να ακούσουν την καταδίκη τους. Περιμένουν σφίγγοντας τα δόντια τους και προσπαθούν να παρηγορηθούν με τη σκέψη ότι μια μέρα ο ελληνικός λαός θα διώξει για πάντα τους τυράννους από τα ιερά ελληνικά χώματα, όπου γεννήθηκε για πρώτη φορά η ιδέα της ελευθερίας...".


Διαβάστε περισσότερα αποσπάσματα εδώ.